7 manieren om naar psychische aandoeningen te kijken

7 manieren om naar psychische aandoeningen te kijken

Door Trudy Jansen | Veerkracht Centrale

Als we praten over ‘de GGZ’ doen we alsof we dat onder één noemer kunnen plaatsen. Maar dan blijkt al snel dat er meerdere zienswijzen zijn. Sommige mensen hebben het over ‘psychische kwetsbaarheid’, terwijl anderen het over een ziekte hebben. Sommige mensen willen ‘persoon met autisme’ genoemd worden, anderen gewoon ‘autist’. En dat is alleen nog maar over hoe we onszelf noemen…

In een brochure van de Koning Boudewijnstichting kwam ik een helder overzicht tegen. Als tegenwicht tegen de stigma’s en negatieve frames over psychische aandoeningen, geven ze zeven manieren om op een andere manier naar psychische problemen te kijken. Stuk voor stuk zijn ze herkenbaar, omdat ik mensen ken die zo over zichzelf en hun aandoening praten en denken. Zelf gebruik ik ze eigenlijk allemaal.

De frames – en hoe ze voor mij werken

Picto's met uitleg, zelfde als in de tekst

De mozaïek.
Ik ben een ADHDer, maar ik ben veel meer dan dat. Ik heb allerlei rollen, petten, en ook mijn persoonlijkheid is een optelling van vele facetten. Waaronder die ADHD.

Een gebroken been.
Waarom is er eigenlijk een verschil tussen een ziekenhuis en de GGZ? Het is kunstmatig. Mijn internist legde uit dat mijn trage schildklier een oorzak van de depressies kan zijn. De psychiater houdt het in de gaten, en meet ook mijn bloeddruk omdat mijn medicijnen vervelende bijwerkingen kunnen hebben.

Het bijzondere.
Juist doordat ik een ADHDer ben, kan ik snel schakelen en oplossingen verzinnen nog voordat een probleem duidelijk is. En toen ik wat meer bipolair was, kon ik in mijn bijna-manische periodes iedereen om me heen inspireren en barstte ik van de ideeën.

De ongenode gast.
Alleen maar positief zijn doet geen recht aan het probleem. Die ADHD is heftiger dan veel mensen zich voor kunnen stellen. Ik ben een enorme chaoot. Zo chaotisch dat ik regelmatig mijn pillen tegen het chaotisme vergeet in te nemen.

De tocht.
Het leren vragen om hulp was misschien wel het moeilijkste wat ik heb gedaan. Maar het werkt. Langzaam ben ik gegroeid. Door crisissen, en ondanks crisissen. Het heeft me minstens zoveel opgeleverd als het me gekost heeft.

De aardverschuiving
De depressies had ik vast tegen kunnen houden als dat grote trauma in mijn leven er niet geweest was.

De kanarie in de mijn. De lat ligt hoog. Als de druk vanuit de samenleving minder was, zou ik relaxter zijn. En dus minder klachten hebben. Hoewel die druk inmiddels zo in mijn persoonlijkheid zit, dat niemand me nog iets hoeft te zeggen. Ik leg mijn eigen lat hoog.

Nog een kleine voetnoot.
Vroeger gebruikte ik een gebroken been vooral andersom. Toen noemde ik het altijd om uit te leggen dan een psychische ziekte geen gebroken been is dat weer geneest. Maar sinds ik écht een gebroken been heb gehad, weet ik dat je daar ook niet altijd van geneest.

Het schema en de tekeningen zijn overgenomen uit de brochure ‘Zeven vuistregels voor een genuanceerde verslaggeving’

> Naar de website van de Veerkracht Centrale (inclusief brochure)